Łódzkie Tramwaje i Autobusy

.

INFORMACJE I CIEKAWOSTKI
STRONA GŁÓWNA

.

805NCh - 1451'' (Chopper)

OPIS
Chopper (czytaj: czoper) to układ regulacyjny z tyrystorami GTO oraz mikroprocesowym systemem sterowania i diagnostyki. Jego zadaniem jest pełna regulacja jazdy i hamowania. Układ chopperowy z uwagi na regulację, która odbywa się w układzie energoelektronicznym, eliminuje straty energii elektrycznej w oporach rozruchowych. Dzięki temu zbędne stało się wykorzystywanie w początkowej fazie rozruchu szeregowego połączenia silników trakcyjnych. Podstawowym sposobem hamowania jest hamowanie elektrodynamiczne, w trakcie którego energia kinetyczna pojazdu zamieniona zostaje przez silniki trakcyjne w energię elektryczną, ta z kolei może być zwrócona do sieci trakcyjnej lub też w przypadku braku odbiornika (innego wagonu) wytracona w rezystorach hamowania zainstalowanych na dachu wagonu. Aparaturę dostarczyła niemiecka firma AEG. Wagon wyposażony został również w układ przeciwpoślizgowy. Na każdej z czterech osi zainstalowany został czujnik prędkości obrotowej. Przekazywane z nich sygnały mają wpływ w sterowniku na korektę zadanych parametrów ruchowych powodując likwidację poślizgu.
PARAMETRY
Znamionowe napięcie zasilania - 600V
Napięcie obwodów sterowniczych - 24V
Maksymalny prąd rozruchu - 200A
Maksymalny prąd hamowania - 200A
Prędkość maksymalna - 72 km/h
Prąd obcego wzbudzenia - 20A
Przetwornica statyczna typu - V/T600/28/380/8,5
Przyśpieszenie maksymalne - 0,91 m/s2
Opóźnienie maksymalnego hamowania elektrodynamicznego 1,34 m/s2
Opóźnienie maksymalnego hamowania nagłego 2,89 m/s2
Opóźnienie przy hamowaniu hamulcami szynowymi 1,52 m/s2
CHARAKTERYSTYKA I EKSPLOATACJA
Aparaturę choppera zamontowano w wagonie 1451'', który wpisano na inwentarz 16.10.1997 r. Poprzednie nadwozie 1451 zostało fizycznie zlikwidowane. Nowy wagon na zewnątrz niemal niczym nie różnił się od eksploatowanych wówczas 805Na. Wyróżniał go zestaw oporników zainstalowanych na dachu oraz nieco inna, cichsza praca z charakterystycznym pomrukiem. Zanim wagon dopuszczono do normalnej eksploatacji przez Instytut Gospodarki Przestrzennej i Komunalnej, przeprowadzono na nim wiele jazd próbnych. Jago eksploatacja miała na celu zebranie danych, na podstawie których miano w przyszłości ocenić przydatność tej aparatury dla potrzeb komunikacji miejskiej również w Polsce. Z założenia wagony z aparaturą choppera miały zapewniać oszczędność energii elektrycznej, zmniejszenie czasu i kosztów utrzymania (usunięcie urządzeń elektromechanicznych, styczników i rozrusznika), zmniejszenie awaryjności, wprowadzenie sprawnego urządzenia zapobiegającego poślizgowi i zablokowaniu kół oraz płynniejsze przyśpieszenie i hamowanie. Praktyka ostro skorygowała założenia producenta. Wagon nie do końca spełnił oczekiwania, nie był też zbyt lubiany przez motorniczych. Przez kilka lat eksploatacji m.in. wciąż powracał problem z jego nieprawidłowym umiejscawianiem. Ostatecznie zrezygnowano z dalszej przebudowy innych wagonów z wykorzystaniem tej aparatury. Wóz 1451 swoją służbę liniową zakończył niejako z przymusu na początku 2001 r. Po likwidacji solówek po prostu nie było dla niego innego wagonu do pary. Przez kilka lat wykorzystywany był jako służbowy lub gospodarczy (np. rozwoził po krańcówkach wodę dla pracowników). Szansa na powrót do ruchu liniowego pojawiła się w 2004 r., kiedy uruchomiono w Pabianicach szczytową linię "P". Zrezygnowano jednak z tego pomysłu przeznaczając do obsługi inne wagony. Obecnie wagon wciąż stacjonuje w zajezdni przy ul. Telefonicznej.

.

Opracowanie: Wojciech Dębski
©
Rozpowszechnianie oraz publikacja materiałów zawartych na tej stronie wyłącznie za zgodą autora.